Postępująca urbanizacja powoduje, że ogromna część ludzi w rozwiniętych krajach spędza większość życia w mieście, gdzie tempo życia powoduje stres, a dostęp do zielonych terenów jest często bardzo ograniczony. Jednocześnie obserwujemy coraz częstsze problemy ze zdrowiem, zarówno psychicznym, jak i fizycznym.
Wiele badań pokazuje, że przebywanie w naturalnym środowisku – nawet w przestrzeniach miejskich – korzystnie wpływa na dobrostan człowieka. Kontakt z naturą poprawia m.in. umiejętność radzenia sobie ze stresem, negatywnymi emocjami i niekorzystnymi wydarzeniami życiowymi. Częstość występowania objawów depresji i lęku również jest związana z ilością czasu spędzanego w naturze. Pokazano nawet, że liczba recept na antydepresanty jest mniejsza w obszarach, na których występuje więcej miejskiej zieleni.
Jednak mechanizmy związane z korzystnym wpływem natury na dobrostan człowieka nadal nie są dobrze poznane.
W psychologii bardzo często zdrowie psychiczne definiuje się jako brak zaburzeń. Jednak zgodnie z definicją Światowej Organizacji Zdrowia, zdrowie to nie tylko brak choroby, ale stan kompletnego fizycznego, psychicznego i społecznego dobrostanu. Dlatego w tym projekcie poza objawami lęku i depresji sprawdzać będziemy funkcjonowanie emocjonalne, jakość snu, ilość stresu, satysfakcję z życia i samoocenę.
Przeprowadzimy dwa badania, a każde z nich będzie się składało z dwóch części, przeprowadzonych w różnych porach roku (latem i zimą).
Badanie pierwsze będzie polegało na wypełnieniu kwestionariuszy dotyczących czasu spędzanego w naturze, poczucia jedności z naturą, regulacji emocji i szeroko pojętego dobrostanu.
W badaniu drugim dodatkowo uczestnicy badania będą przez 10 dni nosić urządzenia elektroniczne, które będą rejestrowały ich tętno, sen, aktywność fizyczną i czas przebywania w naturze. Ponadto będą też oni w ciągu dnia raportowali swój nastrój oraz informację o tym, czy aktualnie przebywają w naturze, czy w otoczeniu typowo miejskim. W ten sposób połączymy dane samoopisowe z obiektywnymi pomiarami z urządzeń elektronicznych.
Wyniki tego projektu będą miały również zastosowanie w planowaniu działań poprawiających zdrowie mieszkańców miast i projektowaniu przestrzeni miejskich w taki sposób, by były możliwie najkorzystniejsze dla ich użytkowników.
Projekt finansowany przez Narodowe Centrum Nauki, tytuł projektu: „Kontakt z naturą a dobrostan: rola poczucia jedności z naturą, regulacji emocji i pory roku” (numer 2023/49/B/HS6/03752).
